نبود اورژانس اجتماعی در لنده؛ حلقه‌ی مفقوده در مدیریت بحران‌های اجتماعی

شهرستان لنده با جمعیتی حدود ۲۳ هزار نفر، یکی از مناطقی است که با آسیب‌های اجتماعی مختلفی ازجمله خشونت‌های خانوادگی، کودک‌آزاری، خودکشی و اعتیاد مواجه است. بااین‌حال، این شهرستان هنوز از داشتن اورژانس اجتماعی محروم است؛ نهادی که در بسیاری از شهرهای کشور از سال ۱۳۷۸ به‌عنوان یکی از مهم‌ترین مراجع مداخله در بحران‌های اجتماعی فعالیت دارد. این در حالی است که طبق گزارش سازمان بهزیستی، در سال ۱۴۰۲ بیش از ۸۰۰ هزار تماس با اورژانس اجتماعی ۱۲۳ در سراسر کشور ثبت شده است که نشان‌دهنده نیاز گسترده به این خدمات است. سید جواد حسینی، مشاور وزیر و رئیس سازمان بهزیستی کشور در مورد اهمیت اورژانس اجتماعی می گوید:” خط ۱۲۳ نقشی حیاتی در خط مقدم سازمان بهزیستی در ارائه خدمات اورژانس دارد.”

نبود اورژانس اجتماعی در لنده باعث شده که شهروندان، به‌ویژه زنان، کودکان و سالمندان، در مواجهه با بحران‌های خانوادگی و اجتماعی بدون پناهگاه بمانند. به گفته یکی از فعالین اجتماعی شهرستان، در سال گذشته چندین مورد خشونت خانگی در این شهرستان گزارش شده است. وی افزود: ” به دلیل نبود تیم‌های مداخله در بحران، بسیاری از این پرونده‌ها بدون رسیدگی مؤثر باقی مانده‌اند.” رقیه دهقان رئیس سازمان بهزیستی لنده می‌گوید: «بارها شاهد بوده‌ایم که زنان قربانی خشونت برای دریافت کمک به مراکز انتظامی یا بهزیستی شهرهای مجاور مراجعه کرده‌اند، اما این فرایند زمان‌بر و هزینه‌بر است و در بسیاری موارد قربانیان از پیگیری منصرف می‌شوند.»
تجربه شهرهای دیگر نشان داده که استقرار اورژانس اجتماعی می‌تواند نقش مهمی در کاهش آسیب‌های اجتماعی داشته باشد. برای مثال، در یاسوج، مرکز استان کهگیلویه و بویراحمد، راه‌اندازی این اورژانس منجر به کاهش ۳۰ درصدی خشونت‌های خانگی در پنج سال اخیر شده است. علاوه بر این، گزارش‌های بهزیستی نشان می‌دهد که در شهرهایی که این مراکز فعال‌اند، میزان گزارش‌دهی درباره موارد کودک‌آزاری و همسرآزاری افزایش یافته که این خود نشان‌دهنده ارتقای آگاهی عمومی و افزایش مداخله به‌موقع است.

کارشناسان اجتماعی تأکید دارند که ایجاد اورژانس اجتماعی در لنده می‌تواند علاوه بر کمک به قربانیان، بار مالی و اجتماعی ناشی از آسیب‌های اجتماعی را کاهش دهد. حالا این پرسش مطرح است که چرا باوجود درخواست‌های مکرر فعالان اجتماعی و افزایش آمار آسیب‌ها، هنوز اقدامی برای تأسیس این مرکز صورت نگرفته است؟ سید محمد تقوی؛فرماندار لنده با تاکید بر اولویت کاهش آسیب های اجتماعی و نقش مهم خط ۱۲۳ در پیشگیری از وقوع این آسیب ها گفت: ” مکاتبات و رایزنی ها برای استقرار اورژانس اجتماعی در شهرستان انجام شده است و پیگیری های لازم تا استقرار آن انجام خواهد شد.”